Welkom in Pojom
Pojom is een dorp met om en bij de 3000 inwoners gelegen in het noordwestelijke
departement Huehuetenango. Het dorp is praktisch uitsluitend bewoond door Maya-indianen.
Het is een afgelegen streek dicht tegen de Mexicaanse grens.
Tijdens de 36-jaar durende burgeroorlog (1960-1996) werd de indianenbevolking
verjaagd naar de uithoeken van het land. Tot begin de jaren 80 behoorde het dorp
toe aan een grootgrondbezitter die de mensen hard liet werken in de koffieplantages
in ruil voor wat mais en het gebruik van een schamel huisje.
Na een jarenlange (bureaucratische) strijd verdween de 'finca' en kon de grond
gelijkmatig over de verschillende families verdeeld worden zodat iedere familie
voor zich zijn lapje grond kon bewerken.
Het landschap is zeer bergachtig wat Pojom en de nabijgelegen dorpjes vrij ontoegankelijk
maakt. Gelukkig is er nu sinds enkele jaren een weg waardoor Pojom met de auto kan
bereikt worden, maar het blijft een huzarenstukje om het dorp te bereiken. Om u
een idee te geven: over de laatste 36 km vanuit het stadje San Mateo Ixtatan wordt
ongeveer 2 uur gedaan en de hoodstad van het departement, Huehuetenango, (met hospitaal)
kan pas na 6 uur bereikt worden.
De meeste mensen zijn er 'campesinos' die dagelijks hun stukje grond bewerken
waarop ze koffie, mais en bruine bonen cultiveren. De verkoop van koffie is zowat
hun enige bron van inkomsten die hun jaarlijks per familie 3000 tot 3500 Quetzal
oplevert (300 tot 350 EUR).
Er groeit wel stilaan wel een nieuwe, rijkere klasse die allerlei handeltjes opstart
: transport naar de stad, verkoop van levensmiddelen, bouwmaterialen... Dit komt
vooral omdat deze mensen een familielid hebben dat illegaal de Verenigde Staten
is binnengedrongen en die er in de fabrieken of restaurants de vuile werkjes opknappen
wat hun naar Guatemalteekse normen een flinke stuiver oplevert.
Basisbehoeften als onderwijs en gezondheidszorg zijn in deze regio niet vanzelfsprekend.
Pojom kent enkel 6 leerjaren lager onderwijs. Voorlopig is er enkel middelbaar onderwijs
in de stad wat voor de meeste mensen wegens te duur niet weggelegd is.
Vivir en Amor Pojom probeert hierbij toch een kleine bijdrage te leveren door
een aantal gemotiveerde leerlingen van een studiebeurs te voorzien. De school waar
deze leerlingen naar toe trekken bevindt zich in Yalambojoch (op 3 uur rijden) en
wordt door een Zweed en 2 Spanjaarden gerund en is dus op Europese leest geschoeid.
Maar vooral werkt Vivir en Amor er rond gezondheidszorg. Met de nodige ervaring
opgedaan bij de werking in Yalanhuitz werd in 2007 in Pojom een nieuw kliniekje
opgestart dit omwille van de nood die er nog is in Pojom en in de voorlopig nog
vrij onbekende omliggende dorpjes. Hierbij werden wel een aantal andere accenten
gelegd die zich vooral op gynecologie toespitsen, al worden er ook enkele dagen
voor algemene gezondheidszorg voorzien.
Van familieplanning komt nu pas mondjesmaat op gang, zodat er doorlopend veel
zwangeren en bevallingen zijn. Bovendien is er van lokaal geschoold medisch personeel
helemaal geen sprake. Vandaar dat met dit nieuwe project vooral opleiding beoogd
wordt. Zo wordt iedere 'consulta' ofwel door een vroedvrouw of door een plaatselijke
'promotor de salud' meegevolgd. De bedoeling is om deze mensen via een gedegen opleiding
meer en meer verantwoordelijkheid te geven zodat ze op lange termijn gedeeltelijk
of volledig de consultas kunnen overnemen.
Ook willen we niet alleen ten dienste staan van het dorp Pojom, maar er ook zijn
voor de omliggende dorpen vandaar dat we één dag per week, bij voorkeur
een afgelegen dorp aandoen, om ook daar de nodige consultas te doen.
Spoedgevallen (bevallingen en ongevallen of erge zieken) mogen altijd aankloppen.
Verder werken we met een weekprogramma dat zich herhaalt:
- maandag: prenatale consultaties
- dinsdag: algemene consultaties
- woensdag: opleiding aan de plaatselijke vroedvrouwen en gezondheidswerkers
- donderdag: algemene consultaties
- vrijdag: prenatale en generale consultas in de omliggende dorpen
- zaterdag: algemene consultaties
- zondag: rustdag.
Ook in Pojom is iedereen van harte welkom om eens een kijkje te komen nemen,
het is en blijft een heel bijzondere andere wereld dat je met geen woorden kan beschrijven.
Vele groetjes,
Hanne en Kurt.